تحلیل رابطه مهارت‌های ارتباطی مدیران و میزان اثربخشی مدیریت کلاس درس معلمان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه مدیریت آموزشی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

10.22034/ijes.2021.530577.1058

چکیده

هدف: هدف اصلی این پژوهش بررسی رابطه مهارت‌های ارتباطی مدیران با اثربخشی مدیریت کلاس درس معلمان بود.
روش: روش پژوهش حاضر توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل 28 نفر مدیر و 976 نفر دبیر مدارس مقطع دوم متوسطه شهرستان آمل بود. جهت انتخاب نمونه آماری از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای استفاده شد. بر این اساس تعداد 24 نفر مدیر و 278 نفر دبیر به عنوان نمونه آماری پژوهش انتخاب شدند. ابزار جمع‌ آوری داده‌ها پرسشنامه‌های مهارت‌های ارتباطی بارتون (1990) و پرسشنامه اثربخشی مدیریت کلاس ایمار و هیکمان (1991) بود. پرسشنامه مهارت‌های ارتباطی دارای 18 گویه با سه مولفه «مهارت کلامی، مهارت شنود و مهارت بازخورد» بود. پرسشنامه اثربخشی مدیریت کلاس نیز شامل 35 سوال بود که سه مولفه «برقراری انضباط در کلاس درس، اثربخشی آموزش والدین و اثربخشی آموزش شخصی معلم» را می سنجید. روایی پرسشنامه‌ها با استفاده از روش روایی صوری و محتوایی تایید شد. پایایی پرسشنامه‌ها نیز با استفاده از روش آلفای کرونباخ مناسب گزارش شد. به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها از آزمون ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل مسیر استفاده شد.
یافته‌‌ها: یافته‌های پژوهش نشان داد که بین مهارت‌های ارتباطی مدیران و مؤلفه‌های آن با مؤلفه برقراری انضباط کلاس درس رابطه معنی‌داری وجود ندارد، اما بین نمره کل مهارت‌های ارتباطی مدیران و مؤلفه‌های آن با دیگر نمره کل مدیریت کلاس درس و مؤلفه‌های اثربخشی آموزش والدین و اثربخشی آموزش شخصی معلم رابطه مثبت و معنی-داری وجود دارد. نتایج تحلیل مسیر حاکی از این است که تأثیر مهارت کلامی بر انضباط کلاس درس غیرمعنادار و بر اثربخشی آموزش والدین و اثربخشی آموزش شخصی معلم معنادار می‌باشد. هم‌چنین، مهارت شنود می‌تواند اثربخشی آموزش والدین و اثربخشی آموزش شخصی معلم را به طور معنادار و انضباط کلاس درس را به صورت غیرمعنادار تبیین کند. در نهایت مهارت بازخورد قادر است اثربخشی آموزش والدین و اثربخشی آموزش شخصی معلم را به شکل معناداری و انضباط کلاس درس را به صورت غیرمعنادار تبیین کند.
نتیجه‌ گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت تقویت مهارت‌های ارتباطی مدیران می‌تواند در غنی-سازی ارتباطات کلامی و غیرکلامی با والدین دانش‌آموزان و نیز کمک به معلمان در کیفیت بخشی مدیریت کلاس درس تاثیرگذار باشد.

کلیدواژه‌ها


دوره 14، شماره 2
پاییز و زمستان 1400
صفحه 23-34
  • تاریخ دریافت: 27 اردیبهشت 1400
  • تاریخ بازنگری: 21 تیر 1400
  • تاریخ پذیرش: 01 شهریور 1400