طراحی الگوی اصطکاک سازمانی در آموزش‌وپرورش استان گلستان با رویکرد نظریه داده‌بنیاد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ، گروه مدیریت ، واحد علی آباد کتول، دانشگاه آزاد اسلامی، علی آباد کتول، ایران.

2 استادیار، گروه مدیریت، واحد علی آباد کتول، دانشگاه آزاد اسلامی، علی آباد کتول، ایران

چکیده

هدف: هدف این پژوهش طراحی الگوی اصطکاک سازمانی در آموزش‌وپرورش استان گلستان با رویکرد نظریه داده‌ بنیاد بود.
روش‌شناسی: این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه اجرا کیفی از نوع اکتشافی و با رویکرد نظریه داده‌بنیاد بود. جامعه پژوهش خبرگان رشته‌های مدیریت آموزشی، مدیریت منابع انسانی و رفتار سازمانی آموزش‌وپرورش استان گلستان در سال تحصیلی 1399 بودند. حجم نمونه طبق اصل اشباع نظری 20 نفر برآورد که با توجه به ملاک‌های ورود به مطالعه با روش‌های نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند. داده‌ها با مصاحبه نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری و با روش کدگذاری باز، محوری و انتخابی مبتنی بر نظریه استراوس و کوربین (1998) در نرم‌افزار NVivo تحلیل شدند.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که اصطکاک سازمانی در آموزش‌وپرورش دارای 87 مفهوم و 20 مقوله فرعی در 6 مقوله اصلی شامل راهبردهای ضعیف سازمان (شرایط علی)، اصطکاک سازمانی (پدیده محوری)، فشارهای روانی در محیط کار (شرایط مداخله‌گر)، عوامل درون‌سازمانی (شرایط زمینه‌ای)، رفتارهای ضدشهروندی سازمانی (کنش‌ها) و تنبلی سازمانی (پیامدها) بود. راهبردهای ضعیف سازمان به‌عنوان شرایط علی شامل ساختار سازمانی معیوب، ضعف در مدیریت منابع انسانی و ضعف در مدیریت استراتژیک، اصطکاک سازمانی به‌عنوان پدیده محوری شامل بی‌خیالی کاری، وقت‌کشی کاری، نبود حس مسئولیت، حماقت عملکردی و ناهمگونی مدیریت نیروی کار، فشارهای روانی در محیط کار به‌عنوان شرایط مداخله‌گر شامل تمرکز کنترل و قدرت، فشار عصبی در محیط کار و بی‌اعتمادی در سازمان، عوامل درون‌سازمانی به‌عنوان شرایط زمینه‌ای شامل ضعف در ارزشیابی عملکرد، ناکارآمدی سیستم اداری، بی‌توجهی به پیشرفت کاری کارکنان و نابرابری مالی و مادی، رفتارهای ضدشهروندی سازمانی به‌عنوان کنش‌ها شامل رفتارهای ضدارزشی و سیاست‌زدگی و تنبلی سازمانی به‌عنوان پیامدها شامل کاهش بهره‌وری سازمانی، ناکارآمدی مدیریت سازمان و تمایل به ترک شغل بودند. در نهایت، الگوی اصطکاک سازمانی در آموزش‌وپرورش طراحی شد.
بحث و نتیجه‌گیری: الگوی اصطکاک سازمانی پژوهش حاضر می‌تواند برای متخصصان و برنامه‌ریزان آموزش‌وپروش به‌عنوان الگویی مناسب جهت کاهش اصطکاک سازمانی از طریق مقوله‌های شناسایی‌شده مورد بهره‌برداری قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


Alam F, Sarkar R, Chowdhury H. (2019). Nuclear power plants in emerging economies and human resource development: A review. Energy Procedia, 160: 3-10.
Aviso KB, Chiu ASF, Demererio FPA, et all. (2019). Optimal human resource planning with P-graph for universities undergoing transition. Journal of Cleaner Production, 224:811-822.
Balavar M, Seyed Ameri MH, Molavi M. (2020). The effect of social undermining on organizational agility with the middle role of organizational justice among physical education teachers in west Azarbaijan province.Contemporary Studies on Sport Management, 10(19): 37-49.
Bastas M, Altinay Z. (2019). Employment for disability: Human resources management in higher education for quality. International Journal of Disability, Development and Education, 66(6): 610-615.
Campbell JW, Derrington ML. (2019). Principals' perceptions of teacher evaluation reform from structural and human resource perspectives. Journal of Educational Supervision, 2(1): 58-77.
Cobanoglu F, Sertel G, SArkaya SS. (2018). Human resource management practices in Turkish education system (DenizliCase). European Journal of Educational Research, 7(4): 833-847.
Ezeugbor CO, Victor AA. (2018). Administrators' managerial competencies for sustainable human resource management in secondary education in Enugu State, Nigeria. European Journal of Education Studies, 4(3): 21-31.
Fitzsimmons SR, Stamper CL. (2014). How societal culture influences friction in the employee–organization relationship. Human Resource Management Review, 24(1): 80-94.
Fox-Rabinovich G, Totten GE. (2019). Self-organization during friction: Advanced surface-engineered materials and systems design. 1st Edition, United States: CRC Press.
Khaefollahi AA, Alipour Darvishi Z. (2010). Designing the social undermining model of manpower and outcomes of interpersonal communications. Management Research in Iran, 14(2): 45-66.
Koch PT, Koch BJ, Menon T, Shenkar O. (2016). Cultural friction in leadership beliefs and foreign-invested enterprise survival. Journal of International Business Studies, 47(4): 453-470.
Luo Y, Shenkar O. (2011). Toward a perspective of cultural friction in international business. Journal of International Management, 17(1): 1-14.
Moe LW, Geis A. (2020). Hybridity and friction in organizational politics: New perspectives on the African security regime complex. Journal of Intervention and Statebuilding, 14: 148-170.
Mohtaram M, Zamani S. (2020). Predicting social undermining based on teachers'''' perceptions of different types of organizational culture in schools. Journal of School Administration, 8(3): 127-148.
Nazari Sh, Bakhit M, Eydipour K. (2017). Influence of social undermining the functioning of the directorate general of youth and sports organization of Tehran province was the mediating role of job involvement. Organizational Behavior Management in Sport Studies, 4(14): 69-76.
Rahimi A, Ghanati N. (2015). Human empowerment; case study: Ministry of education and training. Journal of Cultural Management, 9(27): 1-14.
Rashidi Z. (2020). Bullying in faculty relations at universities affiliated with the Ministry of Science, Research and Technology and presenting solutions to improve it.Quarterly Journal of Research and Planning in Higher Education, 26(2): 137-168.
Rastogi S. (2021). Ayurveda education in India: Addressing the human resource barriers to optimize the delivery. Journal of Ayurveda and Integrative Medicine, 12(2): 403-407.
Savu I, Popa CL, Cotet CE. (2017). Mitigating friction in Multicultural virtual organization/ Teams. Annals of Daaam& Proceedings, 28: 737-742.
Seeberg V, Baily S, Khan A, et all. (2017). Frictions that activate change: Dynamics of global to local non-governmental organizations for female education and empowerment in China, India, and Pakistan. Asia Pacific Journal of Education, 37(2): 232-247.
Singsungnoen K, Wannapiroon P, Nilsook P. (2021). Development of smart human resource planning system within Rajabhat University. Higher Education Studies, 11(2): 139-146.