دو فصلنامه علمی جامعه شناسی آموزش و پرورش

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

2 استادیارگروه مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

3 دانشیار گروه مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

چکیده

هدف: هدف پژوهش شامل شناسایی ابعاد آینده پژوهی در آموزش و پرورش و ارائه مدل آینده پژوهی در آموزش و پرورش مازندران بود
روش: در این پژوهش با توجه به هدف و ماهیت از روش پژوهش آمیخته با طرح اکتشافی از طریق تلفیق روش­های کیفی و کمّی استفاده شد. در بخش کیفی پژوهش، جامعه آماری تحقیق، خبرگان و متخصصین دانشگاهی بودند و برای نمونه گیری میان صاحبنظران و کارشناسان تعداد 12 نفر با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند،  در بخش کمی جامعه آماری شامل کلیه مدیران متخصص، که شامل روسا، معاونین، کارشناسان و کارشناسان مسئول اداره ی کل آموزش و پرورش استان مازندران بودند که  نمونه گیری با  استفاده از فرمول کوکران و با استفاده از نمونه گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای تعداد 132 انتخاب شدند. ابزار پژوهش در بخش کیفی پرسشنامه نیمه ساختاریافته جهت مصاحبه و در بخش کمی شامل پرسشنامه محقق ساخته آینده پژوهی بود. برای سنجش پایایی و تشخیص دقت اندازه‌گیری پرسشنامه ها، از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد و جهت بررسی مدل مفهومی تحقیق نیز از نرم افزار pls و نرم‌افزار SPSS،و آزمون تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی استفاده شد.
یافته ها:نتایج مرحله کیفی پژوهش برای متغیر آینده پژوهی  7  مولفه اصلی  و  13 مولفه  فرعی به‌دست آمد  که مولفه های اصلی عبارتند از برنامه ریزی ، تفکرات استراتژیک ، شناسایی تکنولوژیهای عام نوظهور ، دیده بانی جهانی و پیش بینی نتایج مرحله کمی پزوهش با توجه به ضرایب مسیر و ضرایب معنی داری مدل در بررسی  مدل تاییدی ، معنی داری مدل آینده پژوهی ارایه شده، تایید می شود و  شاخص GOF بزرگتر از 3/.  برابر با 638/0 به دست آمده است.
نتیجه گیری: آینده پژوهی دانش و معرفتی است که چشم مردم را نسبت به رویدادها، فرصت ها و مخاطرات احتمالی آینده باز نگه داشته و ابهامات مردم را کاهش داده و توانایی انتخاب گزینه های هوشمندانه جامعه و مردم را افزایش می دهد.

کلیدواژه‌ها