شناسایی و ارزیابی مولفه های صلاحیت حرفه ای اعضای هیئت علمی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای مدیریت آموزشی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار، گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران

3 استادیار، گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه مدیریت آموزشی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

هدف: پژوهش حاضر با شناسایی و ارزیابی مولفه­ای صلاحیت حرفه­ای اعضای هیئت­علمی انجام شد.
روش: روش پژوهش برحسب هدف، کاربردی برحسب نوع داده، ترکیبی بود. جامعۀ آماری در بخش کیفی پژوهش، شامل خبرگان آموزش‌ عالی بود که شرط انتخاب آنها، داشتن حداقل مدرک دکتری و داشتن شغل اجرایی و آموزشی در زمینه منابع انسانی در دانشگاه های مختلف در طول خدمت آنها بود. برای تعیین نمونه ها از روش نمونه گیری غیر تصادفی هدفمند  استفاده شد که 20 نفر به عنوان حجم نمونه، در نظر گرفته شد. جامعۀ آماری بخش کمی،  شامل  تمام اعضای هیئت­علمی دانشگاه­های آزاد شهر تهران به تعداد  2953 نفر بودند که بر اساس فرمول کوکران و نوع نمونه­گیری طبقه­ای و خوشه­ای، 360 نفر انتخاب شدند. از تکنیک دلفی و پرسشنامه سنجش برازش مدل استفاده شد. روایی و پایایی در بخش کیفی، با استفاده از معیارهای کیفیت (موثق بودن) سنجیده شد و مورد تایید قرار گرفت. در بخش کمی نیز از روایی صوری، محتوی و سازه برای سنجش روایی استفاده شد و برای پایایی از آلفای کرونباخ استفاده شد که همگی مورد تایید قرار گرفتند. روش تجزیه و تحلیل داده در پژوهش حاضر و در بخش کیفی، تکنیک دلفی بود. در بخش کمی نیز، از مدل­سازی معادلات ساختاری (تحلیل عاملی تأییدی) و تی تک نمونه­ای با استفاده از نرم افزار Lisrel-V8.8 انجام شد.
یافته ها: نتایج حاصل از پژوهش نشان دادند که مولفه­های صلاحیت­های حرفه­ای اعضای هیئت­علمی واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی شهر تهران شامل، صلاحیت علمی خبرگی آموزشی، صلاحیت عمومی، صلاحیت رفتاری-اخلاقی، صلاحیت مدیریتی، صلاحیت اندیشه‌ورزی و صلاحیت  اجتماعی- عاطفی بود. همچنین نتایج نشان دادند که سطح معناداری در همه مولفه‌ها (بغیر از پیوند نظر و عمل و ارزش اخلاقی) (P≤0/05) می­باشد. بنابراین با توجه به اختلاف میانگین‌ها که مقادیری مثبت هستند، چنین استنباط می‌شود که وضعیت مولفه‌ها کلاً در حالت مطلوب اما کمی بالاتر از میانگین می‌باشد.
نتیجه گیری: در پژوهش حاضر علاوه بر شناسایی و اولویت بندی مولفه­های، ابعاد و شاخصها، وضعیت موجود نیز مورد بررسی قرار گرفت و عنوان شد که تمام مولفه های در وضعیت مطلوبی به سر می برند. این بدان معنی است که اساتید دانشگاه آزاد در حالت کلی از صلحیت حرفه ای مناسبی برخوردارند.

کلیدواژه‌ها


جاریانی، ابوالقاسم. (1389)، نقش چارچوب صلاحیت های حرفه ای در آموز شهای فنی وحرفه ای. رشد آموزش، 6(1): 37-24
جاویدان، لیلا؛ علی اسماعیلی، عبدالله و شجاعی، علی اصغر. (1398). تدوین الگوی ویژگی ها و صلاحیت های معلمی بر اساس اسناد بالادستی آموزش و پرورش. پزوهش در نظامهای آموزشی، 12:1136-1124
جلیلی، هادی. (1397). درآمدی بر تحقیق کیفی. تهران: نشر نی
حجازی، سید یوسف؛ نساجهای صرافی، محمد علی و آهنگری، اسماعیل. (1396). بررسی عامل های موثر بر توسعه صلاحیت های : حرفه ای آموزشگران ترویجی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری، پژوهش مدیریت آموزش کشاورزی40:67-56
ساکی، رضا. (1394). درس پژوهی، تهران: دانشنامه ایرانی برنامه درسی
قاسمی، بهروز؛ خسروی، علی اکبر؛ رشادت جو، حمیده؛ خورشیدی، عباس و همکاران. (1399). ارائه الگوی ارتقای صلاحیت های حرفه ای برای معاونین پرورشی مدارس متوسطه استان بوشهر. توسعه آموزش جندی شاپور، 11: 153-143
قرونه، داوود؛  میرکمالی، سید محمد؛ بازرگان، عباس و خرازی، سید کمال. (1393). شناسایی و اولویت بندی عوامل مؤثر بر بالندگی اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 1(1): 115-89
گندمی، فهیمه. (1395). به سوی رویکردی محیط آموزشی بنیان در حوزه رشد و بالندگی حرفه ای معلمان: تعیین عناصر اساسی یک رویکرد اثربخش. فصلنامه علمی تربیت معلم فکور، 1(2): 142-121
Bamford-Wade A, Lavender S, Massey D, Anderson V, et all. (2020). A case study-Implementing a registered nurse professional recognition program across a Queensland hospital and health service. Nurse Education in Practice, 42: 102689.
Blaskova M, Blasko R, Matuska E,  Rosak-Szyrocka J. (2015). Development of Key Competences of University Teachers and Managers.Procedia-Social and Behavioral Sciences, 182: 187-196.
Kayzouri  A H, Ramezanzadeh A,  Moradian M R. (2020). Personal epistemologies of higher education faculty members in soft disciplines: conceptualizations, enactments, and the educational implications. Teaching in Higher Education, 1-15.
Ramesh P,  Krishnan P. (2020). Professional competence of teachers in Indian higher agricultural education. CURRENT SCIENCE, 118(3): 356-361.
Saglam-Arslan A,  Devecioglu Y. (2010, June). Student teachers’ levels of understanding and model of understanding about Newton's laws of motion. In Asia-Pacific Forum on Science Learning and Teaching (11(1): 1-20). Hong Kong Institute of Education. 10 Lo Ping Road, Tai Po, New Territories, Hong Kong.
Wang  J, Abdullah A S, Ma Z, Fu H, et all. (2017). Building capacity for information and communication technology use in global health research and training in China: a qualitative study among Chinese health sciences faculty members. Health research policy and systems, 15(1): 59.